آمادگی قبل از MRI شکم و لگن به نوع تصویربرداری، با یا بدون تزریق بودن اسکن و دستور مرکز تصویربرداری بستگی دارد. یکی از پرسشهای رایج بیماران این است که برای MRI شکم و لگن چند ساعت باید ناشتا باشیم، قبل از MRI شکم چه بخوریم و آیا نوشیدن آب مجاز است. پاسخ برای همه بیماران یکسان نیست؛ برخی اسکنها به ناشتایی چندساعته نیاز دارند و در بعضی بررسیهای لگن یا سیستم ادراری، پر بودن نسبی مثانه اهمیت دارد.
در این راهنمای تخصصی، آمادگی MRI شکم و لگن با تزریق و بدون تزریق، غذای مناسب، مصرف آب، آزمایش کراتینین، MRCP، MRI روده، داروهای روزانه، بارداری، بیماری کلیه و چکلیست روز مراجعه را بررسی می کنیم.
برای آشنایی با نحوه انجام MRI و دریافت نوبت تصویربرداری در مرکز پارسه، از لینکهای زیر استفاده کنید.
خلاصه پاسخ در یک نگاه
برای MRI شکم و لگن ممکن است ناشتایی چندساعته لازم باشد، اما مدت آن برای همه اسکنها یکسان نیست. در MRI شکم و MRCP معمولاً محدودیت غذایی مهمتر است؛ در MRI لگن و سیستم ادراری ممکن است مثانه نسبتاً پر لازم باشد. مقدار آب، زمان ناشتایی و مصرف دارو را فقط طبق دستور مرکز تصویربرداری انجام دهید.
MRI شکم و لگن برای بررسی چه اندام هایی انجام میشود؟
MRI شکم و لگن با استفاده از میدان مغناطیسی و امواج رادیویی، تصاویر دقیقی از بافت های نرم و اندام های داخلی ارائه می دهد و برخلاف CT از اشعه یونیزان استفاده نمی کند. پزشک ممکن است برای بررسی کبد، کیسه صفرا، مجاری صفراوی، پانکراس، کلیه ها، غدد فوق کلیه، روده، رحم، تخمدان ها، پروستات، مثانه، غدد لنفاوی یا توده های لگنی MRI درخواست کند.
نوع آمادگی به سؤال بالینی پزشک بستگی دارد. برای مثال، آمادگی MRCP با MRI لگن یا MRI روده یکسان نیست؛ بنابراین صرفاً دانستن اینکه «MRI شکم و لگن» انجام می دهید برای تعیین ناشتایی کافی نیست و باید نام دقیق پروتکل را از مرکز بپرسید.

برای MRI شکم و لگن چند ساعت ناشتا باشیم؟
در بسیاری از MRIهای شکم و بعضی بررسی های لگن، مرکز ممکن است ناشتایی چند ساعته از بیمار بخواهد. این محدودیت برای کاهش حرکات و ترشحات گوارشی، بهتر دیده شدن بعضی اندام ها و افزایش تحمل بیمار هنگام دراز کشیدن در نظر گرفته می شود. با این حال، عدد ثابتی مانند «۴ ساعت برای همه MRIها» وجود ندارد و ممکن است بر اساس پروتکل مرکز متفاوت باشد.
قبل از MRI شکم چه بخوریم؟
اگر مرکز اجازه مصرف غذا داده است، یک وعده سبک و کمچرب انتخاب کنید. غذای مناسب باید حجم کمی داشته باشد و باعث نفخ یا رفلاکس نشود. گزینه های معمول می توانند شامل نان تست و پنیر کم چرب، برنج ساده، سوپ سبک، سیب زمینی آب پز یا مقدار کمی مرغ ساده باشند؛ مگر اینکه پزشک به دلیل بیماری زمینه ای رژیم دیگری توصیه کرده باشد.

غذاهایی که بهتر است محدود شوند
- غذاهای سرخ کرده، چرب و حجیم
- غذاهای بسیار تند یا نفاخ
- نوشابه و نوشیدنی های گاز دار
- حجم زیاد حبوبات و سبزیجات خام، در صورت ایجاد نفخ
- غذا یا خوراکی جدیدی که احتمال حساسیت یا ناراحتی گوارشی آن را نمی دانید
حذف همه غذاهای نفاخ برای ۱۲ تا ۲۴ ساعت، دستور عمومی همه MRIها نیست. اگر برای شما رژیم کمچرب، محدودیت آهن، داروی ضدنفخ یا آمادگی روده تجویز شده است، فقط طبق دستور پزشک یا مرکز عمل کنید و هیچ دارویی را خودسرانه مصرف نکنید.
آیا قبل از MRI شکم میتوان آب نوشید؟
پاسخ به نوع MRI و دستور مرکز بستگی دارد. در برخی پروتکلها نوشیدن مقدار کمی آب یا مصرف داروی ضروری با آب مجاز است؛ در برخی بررسیهای کیسه صفرا یا MRCP ممکن است محدودیت بیشتری برای نوشیدن و خوردن وجود داشته باشد. برای MRI لگن یا سیستم ادراری نیز گاهی نوشیدن آب برای پر شدن نسبی مثانه درخواست میشود.
آب را برای «دفع سریع ماده حاجب» بیش از حد مصرف نکنید. اگر بیماری کلیه، نارسایی قلبی یا محدودیت مایعات دارید، میزان نوشیدن آب باید با نظر پزشک تعیین شود.

MRI شکم و لگن با تزریق؛ آیا ناشتایی لازم است؟
MRI با تزریق معمولاً با ماده حاجب مبتنی بر گادولینیوم انجام میشود تا توده ها، عروق، التهاب یا گسترش بیماری بهتر دیده شود. تزریق گادولینیوم بهتنهایی به معنی ناشتایی قطعی نیست؛ اما نوع بررسی، احتمال تهوع، آرامبخشی و دستور مرکز میتواند ناشتایی را ضروری کند.
آزمایش کراتینین قبل از MRI با تزریق
در برخی بیماران، بهخصوص افراد دارای سابقه بیماری کلیه، دیالیز، نارسایی قلبی یا عوامل خطر کلیوی، ممکن است آزمایش عملکرد کلیه مانند کراتینین یا eGFR درخواست شود. نتیجه آزمایش و زمان اعتبار آن را مرکز تعیین میکند. گادولینیوم با ماده حاجب یددار CT یکسان نیست؛ بنابراین سابقه واکنش به ماده حاجب را دقیقاً اعلام کنید.
آمادگی MRCP و MRI کیسه صفرا
MRCP نوعی MRI تخصصی برای بررسی کبد، کیسه صفرا، مجاری صفراوی و پانکراس است. برای اینکه محتویات معده و انقباض کیسه صفرا روی تصویر اثر کمتری داشته باشد، بسیاری از مراکز برای MRCP ناشتایی چندساعته درخواست میکنند. مدت دقیق ناشتایی، میزان آب مجاز و زمان آخرین وعده غذایی باید از مرکز دریافت شود.

آمادگی MRI لگن و پر بودن مثانه
در برخی MRIهای لگن، رحم، تخمدان، پروستات، مثانه یا سیستم ادراری، پر بودن نسبی مثانه به بهتر دیده شدن ساختارها کمک میکند. ممکن است مرکز از شما بخواهد در زمان مشخصی آب بنوشید و تا پایان تصویربرداری ادرار نکنید. این دستور با ناشتایی MRI شکم متفاوت است و مقدار آب برای همه بیماران یکسان نیست.
اگر درد شدید، احتباس ادرار یا بیماری خاص مثانه دارید، پیش از اجرای دستور پر کردن مثانه با مرکز هماهنگ کنید.
داروها، دیابت، بیماری کلیه و بارداری
- داروهای روزانه را خودسرانه قطع نکنید و درباره داروهایی که باید همراه غذا مصرف شوند سؤال کنید.
- اگر دیابت دارید، زمان MRI و مدت ناشتایی را با پزشک و مرکز هماهنگ کنید؛ انسولین یا داروهای قند را بدون دستور تغییر ندهید.
- قطع متفورمین فقط بهدلیل MRI با گادولینیوم توصیه عمومی نیست و باید بر اساس وضعیت کلیه و نظر پزشک باشد.
- سابقه بیماری کلیه، دیالیز، نارسایی قلبی، آلرژی دارویی، بارداری یا احتمال بارداری را اعلام کنید.
- وجود پیسمیکر، دفیبریلاتور، کاشت حلزون، کلیپس عروقی، محرک عصبی، ترکش یا هر وسیله کاشتنی باید پیش از ورود به اتاق MRI بررسی شود.
چکلیست روز MRI شکم و لگن
- نام دقیق MRI و با یا بدون تزریق بودن آن را بررسی کنید.
- مدت ناشتایی، مقدار آب و وضعیت مثانه را از مرکز بپرسید.
- نسخه، جواب کراتینین در صورت درخواست، گزارشها و تصاویر قبلی را همراه داشته باشید.
- لباس بدون زیپ، دکمه، سگک و قطعات فلزی بپوشید.
- تمام داروها، بیماریهای زمینهای، حساسیتها و احتمال بارداری را اعلام کنید.
- ۱۵ تا ۳۰ دقیقه زودتر در مرکز حاضر شوید و در صورت ترس از فضای بسته اطلاع دهید.

برای رزرو MRI شکم و لگن در پارسه
برای هماهنگی نوع تصویربرداری، بررسی نیاز به ناشتایی، تزریق ماده حاجب و آزمایش های لازم، پیش از مراجعه با مرکز تصویربرداری پارسه تماس بگیرید.
سؤالات متداول
برای MRI شکم چند ساعت ناشتا باشیم؟
مدت ناشتایی به نوع MRI و پروتکل مرکز بستگی دارد و برای همه بیماران یکسان نیست. دستور مرکز را دقیق اجرا کنید.
قبل از MRI شکم با تزریق چه بخوریم؟
اگر مرکز اجازه غذا داده است، وعدهای سبک و کمچرب انتخاب کنید؛ اما در صورت اعلام ناشتایی، هیچ غذایی را بدون هماهنگی مصرف نکنید.
آیا قبل از MRI شکم میتوان آب خورد؟
بسته به نوع بررسی ممکن است آب مجاز یا محدود باشد. در MRCP و بعضی MRIهای شکم محدودیت بیشتری وجود دارد و در MRI لگن گاهی پر بودن مثانه لازم است.
آیا MRI لگن به مثانه پر نیاز دارد؟
در برخی پروتکلهای MRI لگن و سیستم ادراری بله، اما مقدار آب و زمان نوشیدن باید از مرکز تصویربرداری پرسیده شود.
آیا آزمایش کراتینین قبل از MRI لازم است؟
گاهی، بهخصوص در MRI با تزریق و برای بیمارانی که سابقه بیماری کلیه یا عوامل خطر کلیوی دارند. مرکز بر اساس شرایط بیمار درباره آزمایش لازم تصمیم میگیرد.
بازبینی تخصصی: نام و تخصص پزشک رادیولوژیست بازبین، تاریخ بازبینی و اطلاعات حرفه ای ایشان در این بخش درج شود. این مقاله جایگزین دستور اختصاصی پزشک یا مرکز تصویربرداری نیست.